48,9603$%0,19
55,8789€%0,29
64,9626£%0,40
6.768,87%0,75
11.017,00%0,18
Reel dünya da Dünya liderliği ve dünya devleti maalesef sosyal medya hesapları ve troller üzerinden kurulmuyor! Dünya liderleri ve dünyanın lider ülkeleri işte bunlar ve bir araya geldiklerinde sadece üçü tüm dünyadan büyük olduklarını görmeyenlerin bile gözlerinin içine içine sokuyorlar.
Koca dünya da diledikleri gibi at koşturuyor istedikleri tarlayı siliyor, istedikleri ülkeyi üç ve hatta beşe bölüyor ve istediklerini ve hatta bir serseriyi bile kurdukları o uydu devletlerin birinin başına cumhurbaşkanı bile yapıyorlar.
Kim ne derse desin Rusya ve Çin hala bir imparatorluk. Hele hele de küresel sermaye ve Siyonizm ABD’nin de tek bir hegemonist güç olmaması adına yaklaşık 2 milyarlık Çin’i bile isteye hemen yanına düdükleyiverdi. ABD bu oyunun elbette farkında ama mevcut projeyi yıkacak ve ya dönüştürecek gücü kaybetti. Artık dünya iki değil üç kutuplu!
Avrupa’yı Rusya ve Asya ile Afrika ve Ortadoğu’yu Çin ve İran kartları üzerinden döven ve her defasında koca bir blöf ile yerle yeksan eden ABD; artık masaya bir değil iki kişiyi daha koymak zorunda.
Ve işte bu üçlünün dünyayı yeniden şekillendirecekleri planın arka yüzü!
Dünya siyasetinde dikkatler, 19 Kasım Perşembe günü Çin’in Şıncın kentinde gerçekleştirilecek Şi Cinping-Donald Trump-Vladimir Putin zirvesine çevrildi. Çin Dışişleri Bakanlığı tarafından resmen duyurulan toplantı, 18-19 Kasım tarihlerinde düzenlenecek 33. Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Liderler Toplantısı kapsamında yapılacak.
Bu buluşma, üç ülkenin liderlerinin ilk kez aynı üçlü formatta yüz yüze bir araya gelmesi bakımından tarihsel önem taşıyor. Çin yönetimi toplantıyı, büyük güçler arasındaki stratejik istikrarın ve dünya barışının ele alınacağı bir buluşma olarak tanımlıyor.
Ancak uluslararası kamuoyundaki tartışma, diplomatik nezaket ifadelerinin çok ötesinde. Çünkü aynı masada dünyanın en büyük askerî, ekonomik ve nükleer güçlerinden üçü oturacak. Buna karşılık Ukrayna, Avrupa Birliği, Tayvan ve benzeri meselelerin doğrudan tarafı olan aktörlerin bu üçlü toplantıda bulunup bulunmayacağı belirsiz.
Reuters’ın 14 Kasım tarihli değerlendirmesinde de zirve, 1945 Yalta Konferansı’yla karşılaştırıldı. Bu benzetmenin nedeni, üç büyük gücün kendi aralarında yapacağı görüşmelerin, masada bulunmayan ülkelerin geleceğini etkileyebileceği endişesi.
Elbette ortada yeni bir Yalta anlaşması veya açıklanmış bir dünya paylaşım mutabakatı yok. Fakat böyle bir toplantının yarattığı siyasi görüntü bile uluslararası dengeler bakımından başlı başına önemli.
ABD Başkanı Donald Trump’ın zirvede öncelikle nükleer silahların azaltılması konusunu gündeme getirmesi bekleniyor. Beyaz Saray, Trump’ın bu başlığı üçlü görüşmede ele almak istediğini doğruladı.
Washington açısından mesele yalnızca silahsızlanma değil. ABD’nin hem Çin’le ekonomik ve teknolojik rekabeti hem Rusya’yla askerî ve stratejik ilişkileri aynı masada yönetebilmesi önemli bir diplomatik gösterge olacak.
Reuters’a konuşan kaynakların değerlendirmesine göre Trump, bu toplantıdan kendi liderliğini ve uluslararası etkisini gösterecek bir sonuç çıkarmayı da önemsiyor.
Ancak nükleer silahlar konusunda üç ülkenin aynı noktada buluşması kolay görünmüyor. ABD ve Rusya’nın nükleer cephanelikleri Çin’den çok daha büyük. Pekin yönetimi de bu farkı gerekçe göstererek, Washington ve Moskova’nın kendi stoklarını azaltmadan Çin’den benzer sınırlamalara katılmasını istemesini kabul etmiyor.
Dolayısıyla Trump’ın masaya getirmek istediği başlık, üç ülke arasında kolayca uzlaşılabilecek bir konu değil.
Rusya açısından zirvenin en önemli kazanımlarından biri, Putin’in ABD ve Çin liderleriyle aynı diplomatik zeminde buluşması.
Ukrayna savaşı nedeniyle Batı yaptırımları ve uluslararası izolasyon tartışmalarının merkezinde bulunan Moskova, bu toplantıyla küresel güç dengelerinde hâlâ belirleyici bir aktör olduğunu göstermeyi hedefliyor.
Reuters’ın değerlendirmesine göre Putin, Ukrayna savaşının Rusya’nın lehine sonuçlanmasını sağlayacak bir diplomatik zemin arıyor. Ancak Çin’in Ukrayna konusunun üçlü zirvenin gündemine alınmasına mesafeli olduğu, ABD tarafının da bu toplantıyı Ukrayna savaşı için uygun bir müzakere formatı olarak görmediği aktarılıyor.
Bu durum Putin açısından önemli bir sınır oluşturuyor: Rusya’nın masada bulunması, Moskova’nın istediği bütün başlıkları masaya kabul ettirebileceği anlamına gelmiyor.
Yine de Putin’in Trump ve Şi ile aynı fotoğraf karesinde yer alması, Kremlin için başlı başına siyasi ve sembolik değer taşıyor.
Zirvenin en çok tartışılacak başlıklarından biri de Avrupa’nın gelecekteki güvenlik düzeninde nasıl bir konumda bulunacağı.
Rusya, Ukrayna savaşının çözümüne ilişkin görüşmelerde Avrupa’nın rolünü kendi belirlediği koşullar çerçevesinde ele almak istiyor. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, 13 Kasım’da yaptığı açıklamada Avrupa ülkelerinin müzakerelere katılabilmesi için barış sürecine gerçekten katkı sunmaya hazır olduklarının anlaşılması gerektiğini söyledi.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise Ukrayna savaşının ayrıntılarından önce daha geniş bir Avrupa güvenlik mimarisinin görüşülmesini istediklerini belirtti.
Avrupa Birliği’nin dış politika temsilcisi Kaja Kallas ise Rusya’nın, Avrupa’yı kimin temsil edeceğine karar veremeyeceğini savunarak Moskova’nın güçlü bir muhatabı karşısında istemediğini ileri sürdü.
Burada dikkat çeken nokta şu: Rusya, Avrupa’nın güvenlik düzeni üzerinde söz sahibi olmak istiyor; Avrupa ise kendi geleceğinin ABD ve Rusya arasında yapılacak pazarlıklara indirgenmesine karşı çıkıyor.
Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier’in açıklamasına göre Şi Cinping de Ukrayna meselesinin gündeme gelmesi hâlinde bunun Avrupalıların da masada bulunması gereken bir Avrupa çatışması olduğunu vurguladı.
Dolayısıyla “Rusya’nın AB planı” denildiğinde, Avrupa Birliği’ni ortadan kaldırmaya yönelik açıklanmış bir proje değil; Avrupa’nın Ukrayna ve kıta güvenliği görüşmelerindeki ağırlığını sınırlama veya yeniden tanımlama mücadelesi anlaşılmalı.
Şi Cinping’in ev sahipliğindeki zirve, Çin’in küresel siyasetteki konumunu da güçlendiren önemli bir diplomatik fırsat.
Pekin yönetimi, bir taraftan ABD ile ekonomik ve teknolojik rekabetini sürdürürken diğer taraftan Rusya’yla geliştirdiği stratejik ilişkileri korumaya çalışıyor.
Ancak Çin’in önceliği, ABD ve Rusya’nın nükleer silahlar konusunda kendisini eşit düzeyde bir müzakere yükümlülüğüne sokması değil. Çin’in nükleer kapasitesinin diğer iki ülkeye göre daha sınırlı olması, Pekin’in bu konudaki çekincelerinin temel nedenlerinden biri.
Öte yandan Çin, Ukrayna savaşının da üçlü zirvede ele alınmasına sıcak bakmıyor. Avrupa ülkeleriyle ekonomik ilişkilerini sürdürme ihtiyacı ve savaşta Rusya’yı desteklediği yönündeki algıyı büyütmeme isteği, bu yaklaşımın arkasındaki nedenler arasında gösteriliyor.
Şi için asıl mesele, hem Washington hem Moskova ile ilişkileri yönetebilen ve küresel gündemin belirlenmesinde söz sahibi olan bir Çin görüntüsü ortaya koymak.
ABD’nin zirvede İran konusunu da gündeme getirmesi bekleniyor. Trump’ın İran savaşıyla ilgili görüş alışverişinde bulunmak isteyebileceği, ABD kaynakları tarafından aktarıldı.
Kuzey Kore’nin nükleer programı ise bölgesel güvenlik bakımından önemli bir başlık olmasına rağmen üçlü toplantının kesin gündemine ilişkin resmî bir açıklama bulunmuyor.
Nükleer silahlar, yapay zekâ destekli askerî sistemler ve küresel güvenlik konularının görüşülebileceğine yönelik değerlendirmeler de yapılıyor. Ancak bu başlıklarda ortak bir karar veya anlaşmaya varılacağına ilişkin doğrulanmış bilgi yok.
Çin Dışişleri Bakanlığı, zirvenin gündemini ayrıntılandırmak yerine dünya barışı ve büyük güçler arasındaki stratejik istikrar üzerinde duruyor.
Zirvenin ardından en çok tartışılacak meselelerden biri de ABD, Çin ve Rusya arasında yeni bir küresel güç düzeninin ortaya çıkıp çıkmayacağı olacak.
“G3” veya üç kutuplu dünya tanımlamaları, mevcut güç dengelerini yorumlamak için kullanılıyor. Ancak bu adla kurulmuş resmî bir uluslararası yapı veya üç ülke arasında ilan edilmiş ortak bir yönetim sistemi bulunmuyor.
Üstelik üç ülkenin çıkarları da birbirinden farklı. ABD ile Çin arasında ekonomik, teknolojik ve askerî rekabet sürüyor. Rusya, Ukrayna savaşı ve Avrupa güvenlik mimarisi konusunda kendi taleplerini öne çıkarıyor. Çin ise ABD ve Rusya’nın nükleer silahlar konusunda eşit şartlarda bir anlaşmaya yönelmesine karşı mesafeli duruyor.
Dolayısıyla üç liderin aynı masaya oturması, bütün dünyayı birlikte yönetmek üzere anlaştıkları anlamına gelmiyor. Ancak masada olmayan ülkelerin geleceğini etkileyebilecek kararların büyük güçler arasında konuşulması ihtimali, uluslararası sistemin en ciddi tartışma başlıklarından biri.
19 Kasım’daki buluşmanın en önemli sorusu belki de budur: Üç büyük güç kendi güvenliklerini, çıkarlarını ve nüfuz alanlarını konuşurken diğer ülkelerin egemenliği, güvenliği ve gelecekleri nasıl korunacak?
Ukrayna’nın toprak bütünlüğü, Avrupa’nın güvenliği, Tayvan’ın geleceği ve Orta Doğu’daki güç dengeleri, yalnızca Washington, Moskova ve Pekin’in karar verebileceği başlıklar değil.
Yalta benzetmesinin yarattığı endişe de tam olarak buradan kaynaklanıyor. Büyük güçlerin anlaşması, küçük ve orta ölçekli devletlerin iradesinin yerine geçerse ortaya çıkacak düzenin adı istikrar değil, yeni bir nüfuz mücadelesi olacaktır.
Üç liderin aynı masada buluşması dünya düzeninin değişmekte olduğuna işaret edebilir. Fakat asıl soru, bu değişimin nasıl bir dünya ortaya çıkaracağı ve o dünyanın kararlarında diğer ülkelerin ne kadar söz sahibi olacağıdır.
Zirve henüz gerçekleşmedi. Şimdi bütün dünyanın gözü Şıncın’da; açıklanacak sonuçlarda, kapalı kapılar ardında yürütülecek temaslarda ve özellikle de masanın dışında kalan ülkelerin vereceği tepkilerde.
FRANSA KARŞISINDA KAYBETTİK AMA ÇOK ŞEY KAZANMIŞIZ!
1
MEŞALECİ MEŞALECİYE DEMİŞ CIRT GÖZÜNE!
2
SAADET PARTİSİ GENEL BAŞKANI SAYIN MAHMUT ARIKAN ” BU ÜLKE SAHİPSİZ DEĞİL ”
3
AKP’NİN EN BAŞARILI VE İSTİKRARLI OLDUĞU TEK ALAN! ZAM ZAM VE ZAM HEM BENZİM VE HEM DE MOTORİNE YİNE ZAM
4
CHP’DE SULAR DURULMUYOR. ESKİ DELEGELERDEN CHP KURULTAY’INA BİR KEZ DAHA İPTAL DAVASI!
5
SİYASAL DİNCİLİĞİN EGEMENLİĞİ ALTINDA Kİ ÜLKENİN SAĞLIK MÜDÜRÜNE VARINCAYA KADAR HIRSIZ!
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.