DOLAR

48,9603$%0,19

EURO

55,8789€%0,29

STERLİN

64,9626£%0,40

GRAM ALTIN

6.768,87%0,75

ÇEYREK ALTIN

11.017,00%0,18

Malatya AZ BULUTLU 24°
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a

YEDİ YENİ DAİRE BAŞKANLIĞI DANIŞTAY’IN TEZGAHINDA!

Adalet Bakanlığı’nın yedi yeni birim kurmasına Danıştay’da iptal davası açıldı: ‘Bakanlık fiilen Türkiye başsavcılığına dönüştürüldü’

Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan yedi yeni daire başkanlığı, yargı bağımsızlığı ve savcılıkların yetki alanı bakımından tartışma yarattı. Avukat ve eski Cumhuriyet savcısı Ömer Faruk Eminağaoğlu, kuruluş işleminin iptali istemiyle Danıştay’da dava açtı. Dilekçede, Bakanlığın bazı soruşturma dosyaları üzerinde etkili hale geldiği ileri sürülerek, “fiilen Türkiye başsavcılığı” gibi hareket ettiği savunuldu.

Ancak davanın hukuki açıdan düğümlendiği nokta, yalnızca yeni birimlerin kurulmuş olması değil; bu birimlere hangi yetkilerin verildiği ve bu yetkilerin savcıların bağımsız karar alanına müdahale edip etmediği.

YEDİ YENİ DAİRE BAŞKANLIĞI TARTIŞMANIN MERKEZİNDE

Dava konusu birimler; Adli Emanet, Doğal Afet ve Kazalar, Faili Meçhul Suçları Araştırma, Kamu Düzeni, Dijital Ortam Güvenliği ve Dezenformasyonla Mücadele, Örgütlü-Narkotik ve Ekonomik Suçlar ile Terör Suçları ve Terörizmin Finansmanı başlıkları altında oluşturuldu.

Bakanlığın 23 Nisan 2026 tarihli açıklamasında bu birimlerin Ceza İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulduğu duyurulmuş, faili meçhul dosyalar bakımından koordinasyon ve uzmanlaşma hedefi öne çıkarılmıştı. Bakanlık daha sonraki açıklamasında da Faili Meçhul Suçları Araştırma Dairesi koordinasyonunda bazı dosyalarda ilerleme sağlandığını bildirdi.

Bu açıklamalar, birimlerin kuruluş amacına ilişkin idarenin yaklaşımını ortaya koyuyor. Ancak birimlerin hangi bilgi ve belgelere erişebildiğini, devam eden soruşturmalarda nasıl bir rol üstlendiğini ve savcılara yönelik herhangi bir yönlendirme yetkisi bulunup bulunmadığını tek başına açıklamıyor.

“BAKANLIĞIN DAİRE KURMA YETKİSİ YOK” İDDİASI NE KADAR GÜÇLÜ?

Eminağaoğlu’nun dilekçesinde, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 38 ve 41. maddelerine dayanılarak, Bakanlığın görev alanında açıkça sayılmayan konularda yeni daireler kuramayacağı savunuluyor.

Bu iddia hukuken tartışmaya açık. Çünkü aynı kararnamenin 509. maddesi, bakanlıkların yürüttükleri hizmetler için gerekli merkez teşkilatı birimlerinin oluşturulmasına ilişkin genel bir çerçeve içeriyor.

Dolayısıyla yalnızca 38 ve 41. maddelerde bu dairelerin adlarının bulunmamasından hareketle, kuruluş işleminin kesin olarak yetkisiz olduğu sonucuna varılamaz. Öte yandan 509. madde de Bakanlığa sınırsız yetki vermez. Yeni birimler, mevcut yasal görevlerin dışına çıkarak savcılık makamına ait yetkileri üstlenemez.

ASIL HUKUKİ SINIR: SAVCILARIN BAĞIMSIZLIĞI

Anayasa’nın 138. maddesi yargı bağımsızlığını güvence altına alırken, 140. madde hâkim ve savcıların statüsünü düzenliyor. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 157. maddesi de soruşturma evresindeki usul işlemlerinin gizliliğini esas alıyor.

Bu hükümler, Adalet Bakanlığının ceza adaleti politikası geliştirmesine veya kurumsal koordinasyon sağlamasına kendiliğinden engel değil. Ancak Bakanlık bünyesindeki birimlerin devam eden soruşturmalara ilişkin kararları yönlendirmesi, savcılara talimat veya telkinde bulunması ya da gizli soruşturma belgelerine hukuki dayanak olmadan erişmesi farklı bir hukuki sorun doğurur.

Bu nedenle davanın en önemli sorusu şu: Yeni daireler yalnızca koordinasyon ve uzmanlık desteği mi sağlıyor, yoksa savcılıkların bağımsız yetki alanına giren işlemlerde fiilen etkili mi oluyor?

Bu sorunun yanıtı, birimlerin kuruluş kararında ve görev yönergelerinde; ayrıca uygulamada hangi işlemleri yaptıklarını gösteren belgelerde aranmalı.

“DOSYALAR BAKANLIĞA GÖNDERİLİYOR” İDDİASI BELGEYLE AÇIKLANMALI

Dilekçede, bazı soruşturma dosyalarının Bakanlığa iletildiği ve sonrasında adli süreçlerde farklı gelişmeler yaşandığı ileri sürülüyor. Kaşif Kozinoğlu ve Mehmet Arif Denizolgun dosyaları da bu kapsamda anılıyor.

Ancak dosyaların Bakanlığa gönderildiği, hangi belgelerin paylaşıldığı ve bu paylaşımın hangi hukuki yetkiye dayandığı haber metninde somut belgelerle ortaya konulmuş değil. Bir dosyada yeni adli işlem yapılmış olması da tek başına Bakanlığın müdahalesini kanıtlamaz.

Eminağaoğlu, ayrıca üst düzey bürokratların ve Bakanlık birimlerinin konumuna ilişkin endişelerini dile getirerek, faili meçhul dosyaların gerçek faillerine ulaşmak yerine yanlış yönlendirmelerle sonuçlandırılabileceği uyarısında bulundu.

Bu değerlendirme davacının iddiası niteliğinde. İddianın hukuken sonuç doğurabilmesi için somut müdahale, talimat, yetki aşımı veya hukuka aykırı bilgi paylaşımı örnekleriyle desteklenmesi gerekiyor.

RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMAMASI İPTAL İÇİN YETERLİ Mİ?

Dilekçede kuruluş işleminin Resmî Gazete’de yayımlanmamış olması da eleştiriliyor. Ancak her idari işlemin Resmî Gazete’de yayımlanması zorunlu değil. İşlemin genel ve soyut kurallar koyan düzenleyici bir işlem mi, yoksa Bakanlığın iç teşkilatını düzenleyen bir karar mı olduğu burada belirleyici.

Bu nedenle yayımlanmama iddiasının tek başına iptal sonucunu doğuracağı söylenemez. İşlemin tam metni, hukuki dayanağı ve niteliği görülmeden bu konuda kesin hüküm vermek mümkün değil.

DANIŞTAY’IN ÖNÜNDEKİ TEMEL SORU: KOORDİNASYON MU, YETKİ AŞIMI MI?

Eminağaoğlu, davanın duruşmalı görülmesini ve kuruluş işlemiyle Bakanlığın teşkilat şemasının idareden getirtilmesini talep etti. Dava Danıştay 10. Dairesinin önüne taşındı.

Mahkemenin değerlendirmesinde yalnızca dairelerin kurulmasına ilişkin yetki değil; işlemin hukuki dayanağı, kapsamı, amacı ve uygulamadaki sonuçları da önem taşıyacak. Davacının dava açma ehliyeti ve süresinde başvuru yapıp yapmadığı gibi usul meseleleri de ilk incelemede ele alınabilecek.

Hukuki açıdan sonuç açık: Adalet Bakanlığının kendi görevlerini yerine getirmek üzere uzmanlaşmış idari birimler oluşturması tek başına yargı bağımsızlığının ihlali anlamına gelmez. Fakat bu birimlerin savcıların soruşturma yetkisini kullanması, dosyaların sonucunu yönlendirmesi veya bağımsız karar alanına müdahale etmesi anayasal sınırları gündeme getirir.

Bu nedenle davanın esasını belirleyecek olan, “yedi daire kuruldu” olgusu değil; bu dairelerin hangi yetkilerle donatıldığı ve gerçekte nasıl çalıştığı olacak. Danıştay’ın önündeki temel mesele de tam olarak bu: Devletin suçları aydınlatmak için koordinasyon sağlaması ile savcılık yetkisine müdahale etmesi arasındaki anayasal sınır nerede başlıyor?

YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.

Sıradaki haber:

VAR MIDIR BİR BAŞKA ÜLKE DAHA? 300 MİLYONLA GİR TAM 28 MİLYARLA ÇIK!

HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.